I

 

Temel Konular

 

1. Bölüm

 

İlâhî Dinlerin Kitaplarının Oluşumu

 

 “‘Allâh’a, bize indirilene, İbrahim’e, İsmail’e, İshak’a,

 Mûsâ ve İsâ’ya verilene ve (diğer) peygamberlere Rabb’leri

 tarafından verilene inanırız; onlar arasında bir ayırım

 yapmayız, biz Allâh’a teslim olanlarız.’ deyin.”¹ 

  (Bakara 2:136)

 

 Genel kanıya göre yeryüzündeki semavî dinlerde (Yahudilik, Hıristiyanlık ve İslâmiyet) aslında tek bir Tanrı inancı vardır. Bu üç dinin inanç esasları, tabii ki kendi Kitaplarından oluşuyor. Bunlar Eski Ahit (Tevrât, Zebûr ve Peygamberler), Yeni Ahit (İncîl) ve Kur’ân-ı Kerîmdir.

 

 Yahudilerin kabul ettiği Kutsal Kitab olan Eski Ahit İbranice olarak yazıldı ve M.Ö. 425 civarında tamamlandı. Yeni Ahit ise Grekçe olarak yazıldı ve M.S. 95 civarında tamamlandı.² Eski Ahit ve Yeni Ahit birbirlerini tamamlar. Tevrât, Zebûr, Peygamberler, ve İncîl’den oluşan kitapların hepsine birden Kitab-ı Mukaddes denilir.³ İslâmiyetin kutsal kitap olan Kur’ân-ı Kerîm Arapça olarak yazıldı ve M.S. 632 civarında tamamlandı.⁴ Bu kitapların oluşumu söyledir:

 

 Tevrât: (Tora) 5 Kitap

  Zebûr: (Ketubîm) 13  Kitap

  Peygamberler: (Nebi’îm) 21  Kitap 

 --------

  Eski Ahit: (TeNaKh) 39  Kitap

  Yeni Ahit: (İncîl) 27  Kitap

 --------

  Kitab-ı Mukaddes: 66 Kitap

 Kur’ân-ı Kerîm:   114 Süre

____________________

1. Kitap’ta koyu olan yazılar, yazar tarafından

 koyulaştırılmıştır.

2. Thieme, Canonicity, s. 28 & 41.

3. Kitab-ı Mukaddes, Eski ve Yeni Ahit, Kitab-ı Mukaddes

 Şirketi, İstanbul, 1985.

4. Hamidullah, Kur’ân-ı Kerîm Tarihi, s. 11.

 Yahudilik inancı, genel olarak Eski Ahit’i (39 tane kitabı, yani Tevrât, Zebûr ve diğer eski peygamberlerin kitaplarını) Tanrı’nın sözü olarak kabul eder; ancak İncîl’i ve Kur’ân-ı Kerîm’i kabul etmez. Hz. İsa bir Yahudi olarak, Yahudilerin Kutsal Yazılar diye adlandırdıkları otuz dokuz kitapçığı Tanrı’nın sözleri olarak tamamen kabul etmiştir.  Öyle ki: “Ben geçersiz kılmaya değil, tamamlamaya geldim.  (Matta 5:17)

 

 Hıristiyanlık inancı hem Eski Ahit’i hem de Yeni Ahit’i Tanrı’nın sözü olarak kabul eder, ancak başka kitapları kabul etmez. Eski Ahit (39 kitap) artı Yeni Ahit (27 kitap) bir arada (66 kitap olarak) tek bir Kutsal Kitab-ı oluşturmaktadır. Buna da Kitab-ı Mukaddes denilir ve Hıristiyanlığın Kutsal Kitab’ıdır.

 

 İslâm inancında ise, prensip olarak, hem Eski ve Yeni Ahit hem de Kur’ân-ı Kerîm Tanrı’nın sözü olarak kabul edilir. Ancak işin doğrusu Müslümanların çoğu; “Kitab-ı Mukaddes’i kabul ediyoruz,” demelerine rağmen, “de facto” yani fiilen inanmamakta ve onu hiç okumamaktadır. Neden? Çünkü Kutsal Kitab’ın değiştirildiğini iddia etmektedirler. Bu yüzden Müslümanların çoğu sadece Kur’ân-ı Kerîmi okumaktadırlar. 

 

A.

 Eski Ahit

39 Kitap

 

 Eski Ahit kitabı, yukarıda gösterildiği gibi, Yahudiler tarafından şu üç ana kısma ayrılmıştır:

 

 1. Tevrât (Tora): Şeriat, Yasa veya Pentateuk denilir.

  2. Zebûr (Ketubîm): Bilgesel, tarihsel ve şiirsel bölümler.

 3. Peygamberler (Nebi’îm): İlk ve son peygamberler denilir.

 

  İbranilerin Eski Ahit kitabı Yahudiler tarafından “TeNaKh” (Tanahk) olarak bilinir.  Bu kelime, Tevrât (Tora), Peygamberler (Nebi’îm), ve Zebûr’un (Ketubîm) baş harflerinin bir arayagelmesiyle oluşmuştur.⁵ Hıristiyanlar Yahudilerle aynı Eski Ahid’i kabul ediyorlar, yalnız Eski Ahid’i oluşturan kitapları değişik bir sıraya koyuyorlar.⁶ Eski Ahid’in oluşumu şöyledir:

____________________

5. Souhen, Handbook of Biblical Criticism, s. 159;

 Bruce, The Canon of Scripture, s. 19;

6. Tevrât, Zebûr ve Peygamberler.

 

 

Tevrât (Tora)⁷

5 Kitap

 Yaklaşık Peygam-

Kitab’ın Yazılış  Bölüm Ayet Kelime berlik

Adı: Tarihi: Sayısı: Sayısı: Sayısı: ayetler:

 

Tekvin M.Ö. 1446-1406 50 1.533  38.267 212

Çıkış M.Ö. 1406 40 1.213 32.692 487

Levililer M.Ö. 1490 27 859 24.546 506

Sayılar M.Ö. 1490 36 1.288 32.902 458

Tesniye M.Ö. 1451 34 958 28.461 344

 

Zebûr (Ketubîm)

13 Kitap

 

Mezmurlar M.Ö. 1000 150 2.461 43.743 242

Süleyman’ın M.Ö. 971 31 915 15.043 7

 Meselleri

Eyub M.Ö. 1520 42  1.070 10.102  22

Neşideler M.Ö. 1014 8 117 2.661 0

 Neşidesi

Rut M.Ö. 1322 4 85 2.578 0

Yeremya’nın M.Ö. 588 5 154 3.415 8

 Mersiyeleri

Vaiz  M.Ö. 977 12  222 5.584 3

Ester M.Ö. 521 10 167 5.637 1

Daniel M.Ö. 607 12 357 11.606 161

Ezra M.Ö. 536 10 280 7.441 63

Nehemya M.Ö. 446 13 406 10.483 45

1. Tarihler M.Ö. 1004 29 942 20.369 132

2. Tarihler M.Ö. 1015 36 822 26.074 268

____________________

7. Kitab-ı Mukaddes’in rakamlar bu kaynaklardan alınmıştır:

 Dake, Dake’s Annotated Reference Bible, 1981.

 Dunnett, Kutsal Araştırması: Yeni Antlaşma’ya Giriş, s. 8.

 Hill, Baker’s Handbook of Bible Lists, 1981.

 Mir, Tanrı’nın “Telefon Numarası”: Gelişen Vahiy Yolları

 Üzerine Bir Çalişma, s. 82.

 

Peygamberler (Nebi’îm)

21 Kitap

 

İlk Peygamberler:

 

Yeşu M.Ö. 1451 24 658 18.858 89

Hakimler M.Ö. 1425 21 618 18.976 41

1. Samuel M.Ö. 1171 31 810 25.061 124

2. Samuel M.Ö. 1056 24 695 20.612 68

1. Krallar M.Ö. 1015 22 816 24.524 189

2. Krallar M.Ö. 896 25 719 23.532 144

 

Son Peygamberler: 

 

İşaya M.Ö. 760 66 1.292 37.044 754

Yeremya M.Ö. 629 52 1.364 42.659 812

Hezekiel M.Ö. 595 48 1.273 39.407 821

Hoşea  M.Ö. 785 14  197 5.175 111

Yoel M.Ö. 800 3 73 2.034 50

Amos M.Ö. 787 9 146 4.217 85

Obadya M.Ö. 587 1 21 607 17

Yunus  M.Ö. 862 4 48 1.321 5

Mika M.Ö. 750 7 105 3.153 73

Nahum M.Ö. 713 3 47 1.285 35

Habakkuk M.Ö. 626 3 56 1.476 23

Tsefanya M.Ö. 630 3 53 1.617 47

Hagay M.Ö. 520 2 38 1.131 15

Zekeriya M.Ö. 520 14 211 6.444 144

Malaki M.Ö. 425 4 55 1.783 31

 

B.

 

Yeni Ahit

(İncîl)

27 Kitap

 

 Yeni Ahit eski “Koine Grekçe” olarak yazıldı. Halk dilinde “İncîl” diye bilinen Yeni Antlaşma’ya aslında “evangeliyon” denir. “İncîl” sözcüğü “müjde, hoş haber” anlamındadır.  Grekçe “evangelion” (iyi haber) kelimesinden geliyor. Öz anlamı “İyi Haber” veya “Müjde”dir.⁸ Genellikle İncîl, Müjde, Yeni Ahit veya Yeni Anlaşma kelimeleriyle ifade edilir. Özellikle İncîl, Hz. İsa

____________________

8. Konutgan, “Kutsal Kitab’ı Tanıyalım”, s. 21.

 Church, Tanrı’nın Sözünü Bilelim, s. 38.

Mesih’in⁹ kimliğinden, hayatından, konuşmalarından ve özellikle ölümü, dirilişi ve göğe yükselişinden söz etmekte, bunların bizim için ne anlama geldiğini ifade etmektedir.

 

 Yeni Ahit M.S. 95 civarında tamamlandı. Aşağıdaki tarihlerden bazıları uzmanlarca tartışılıyorsa da, 1. yüzyılın sonuna gelindiğinde İncîl’in tümünün yazıya geçirilmiş olduğu artık herkesçe kabul edilmektedir.  İslâmiyet’ten önceki ve günümüzdeki Hıristiyanların kabul ettiği Yeni Ahid’in oluşumu şöyledir:¹⁰

Müjdeler:

 Yaklaşık  Eski

Kitab’ın Yazılış  Bölüm Ayet Kelime  Ahitten 

Adı: Tarihi:  Sayısı: Sayısı: Sayısı:  Aktarma:

  

Matta M.S. 60 28 1.071 23.684 310

Markos M.S. 58 16 678 15.171 131

Luka M.S. 61 24 1.151 25.944 328

Yuhanna M.S. 90 21 879 19.099 129

 

Tarihi:

Elçilerin M.S. 63 28 1.007 24.250 231

 İşleri

Pavlus’un Mektupları:

Romalılar M.S. 57 16 433 9.447 153

1. Korintliler M.S. 54 16 437 9.489 115

2. Korintliler M.S. 56 13 257 6.092 57

Galatyalılar M.S. 48 6 149 3.098 28

Efesliler M.S. 60 6 155 3.039 46

Filipililer M.S. 54 4 104 2.002 14

Koloseliler M.S. 60 4 95 1.998 9

1. Selanikliler M.S. 50 5 89 1.857 16

2. Selanikliler M.S. 50 3 47 1.042 16

1. Timoteyus M.S. 63 6 113 2.269 22

2. Timoteyus M.S. 63 4 83 1.703 12

Titus M.S. 63 3 46 921 7

Filemun M.S. 60 1 25 445 0

____________________

 9. İncîl’in Sözlüğünden: “Mesih: ‘meshedilmiş Kişi’; eski

 peygamberlerin, geleceğini önceden haber verdikleri Kral ve

 Kurtarıcıdır. Yani Yahudi Kavminin beklediği Kral ve

 Kurtarıcıdır. Mesih sözcüğünün Grekçe tercümesi Christos’dur.

 Bkz., Müdje, s. 566.

10. Mir, Tanrı’nın “Telefon Numarası”: Gelişen Vahiy Yolları

 Üzerine Bir Çalışma, s. 82.

Genel Mektuplar:

 

İbraniler M.S. 69 13 303 6.913 210

Yakub M.S. 69 5 108 2.309 51

1. Petrus M.S. 63 5 105 2.482   72

2. Petrus M.S. 64 3 61 1.559 14

1. Yuhanna M.S. 90 5 105 2.523 10

2. Yuhanna M.S. 90 1 13 303 1

3. Yuhanna M.S. 90 1 14 299 1

Yahuda M.S. 90 1 255 613 17

 

Kehanet:

 

Esinleme M.S. 95 22 404 12.000 605

 (Vahiy)

 

C.

Kur’ân-ı Kerîm

 

 Kitaplara iman, İslâm’ın iman esasları arasında çok önemli bir yer işgal eder.¹¹ “İslâm dini, Allah’ın peygamberlere gönderdiği kitaplara inanmayı esasa bağlamıştır.”¹² Semâvî kitaplar, bu kitaplara inanmak’da İslâm’da “İmanın Rûkünlerin”‘den sayılmıştır.¹³  İslâm âleminde, Kur’ân, Tanrı’dan gelen son vahiy olarak kabul edilmektedir. Kur’ân-ı Kerîm M.S. 610-632 yıllar arasında Arapça olarak yazılmıştır.¹⁴ Kur’ân-ı Kerîm’in oluşumu da şöyledir:¹⁵

____________________

11. Bkz. Al-i İmrân 3:3-4; Ra’d 13:5; Nahl 16:2 & 36;

 İsrâ 7:55; Fâtır 35:24; ve Hadid 57:25.

12. Atay, İslâm İnanç Esasları, s. 162.

13. Aydın, İslâm Dîni İlmihali, s. 107.

14. Dashti, 23 Years; A Study of the Prophetic Career of

 Muhammed, s. ix.

15. Keskioğlu, Nûzulünden İtibaren Kur’ân-ı Kerîm, ss. 124-125.

 Zaman ve Yer:

 Mekke-1 Mekke’de ilk beş senede 60 sûredir:

 Mekke-2 Mekke’de 5. yıldan 10. yıla kadar 17 sûredir:

 Mekke-3 Mekke’de son üç yılda 15 sûredir:

 Medine-4 Medine’de Hicretin ilk yılında 6 sûredir:

 Hicret-5 Medine’de Hicretin 3. ve 4. yıllarında 3 sûredir:

 Hicret-6 Medine’de Hicretin 5. yılından 8. yılına kadar 9

 sûredir:

 Hicret- 7 Medine’de Hicretin 9. ve 10. yıllarında 4

 süredir:
Süre  Sûre Nüzül Ayet   Kelimeler Harf  Zaman 

Nu.  Adı Sırası  Sayısı  Sayısı  Sayısı ve Yer

 

1. Fatiha 5 7 27 120 Mekke-1

2. Bakara 87 286 6.121 25.500  Medine-4

3. Al-i İmrân 89 200  3.480 14.525  Medine-5

4. Nisâ 92 176 3.745 16.030  Medine-6

5. Mâide 112 120 2.804 11.733  Medine-6

6. En’âm 55 165 3.052 12.422  Mekke-3

7. A’râf 39 206  3.325 14.310  Mekke-3

8. Enfâl 88 75 1.231 5.294  Medine-4

9. Tevbe 113 129 2.497 10.877  Medine-7

10. Yûnus 51 109 1.832 7.577  Mekke-3

11. Hud 52 123  1.715 7.566  Mekke-3

12. Yusuf 53 111 1.776 7.166  Mekke-3

13. R’ad 96 43 855 3.506  Mekke-3

14. İbrahim 72 52 831 3.434  Mekke-3

15. Hicr 54 99  754 2.971  Mekke-3

16. Nahl 70 128 1.841 7.707  Mekke-3

17. İsrâ 50 111 1.503 6.490  Mekke-1

18. Kehf 69 110 1.577 6.360  Mekke-1

19. Meryem 44 98  962 3.800  Mekke-1

20. Tâhâ 45 135 1.341 5.242  Mekke-1

21. Enbiyâ 73 112 1.180 4.850  Mekke-1

22. Hac 103  78 1.291 5.175  Mekke-3

23. Mü’minûn 74 118  1.840 4.800  Mekke-3

24. Nûr 102  64 1.816 5.680  Medine-6

25. Furkan 42 77 892 3.783  Mekke-3

26. Şuarâ 47 227 1.277 5.542  Mekke-3

27. Neml 48 93  1.199 4.999  Mekke-3

28. Kasas 49 83 1.441 5.800  Mekke-3

29. Ankebut 85 69 980 4.095  Me